Księgowość

MF opublikowało dwa projekty zmian do ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (dalej: ustawa o VAT). Jeden z nich to ViDA, czyli ustawa wdrażająca przepisy unijne, które mają zmienić zasady opodatkowania VAT sprzedaży prowadzonej na platformach cyfrowych. Regulacje te będą wprowadzane w kilku etapach, począwszy od 2027 r. Drugi projekt również wprowadza zmiany od 2027 r. Dotyczy opodatkowania eksportu i importu.

Od 1 lutego 2026 roku obowiązkowy KSeF stał się rzeczywistością dla dużych firm, a od 1 kwietnia - dla zdecydowanej większości polskich przedsiębiorców. Kiedy system odrzuca dokument, problem rzadko bywa „awarią systemu”. Częściej to efekt nieuporządkowanych procesów i słabej higieny danych. Ministerstwo Finansów publikuje komunikaty techniczne i tryby awaryjne, ale to nie zastąpi poprawnej struktury XML, właściwych uprawnień i procedur wewnętrznych.

Podatnicy, którzy rozpoczęli „pierwsze starcie” z KSeF (ring wolny), bardzo często zadają dwa fundamentalne pytania: (1) czy adresat faktury ustrukturyzowanej, który ją nawet odebrał (albo nie odebrał) z KSeF, może zostać skutecznie przymuszony do jej zapłaty, gdy upłynie termin płatności określony przez wystawcę na tej fakturze,(2) czy pracownik, który ma dostęp do KSeF i fizycznie wystawia te faktury, będzie musiał zapłacić VAT z tej faktury, jeżeli przez pomyłkę wyśle ją do innego niż kontrahent podmiotu (pomylił NIP).

Decyzje PIP „przekształcenia” umów cywilnoprawnych wydawane po 8 lipca 2026 r. będą pretekstem dla wstecznego wymiaru zaległości podatkowych i składkowych – pisze prof. dr hab. Witold Modzelewski.

Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej informuje, że 8 lipca 2026 r. wejdzie w życie zasadnicza część zmian przepisów w ramach największej od lat reformy Państwowej Inspekcji Pracy. PIP dostanie nowe uprawnienia i narzędzia prawne do walki z nieprawidłowo zawartymi umowami (tzw. „śmieciówkami”). Podstawowym nowym uprawnieniem jest przyznanie okręgowym inspektorom pracy prawa przekształcania umów, które są niezgodne z prawem - np. pozorują umowę zlecenia, a tak naprawdę jest to umowa o pracę.

Rząd szykuje prawdziwą rewolucję w ryczałcie. Od 2027 roku część przedsiębiorców i wynajmujących zapłaci nowy 15-proc. podatek, a niektóre przychody zostaną objęte nawet 17-proc. stawką. Zmiany mają ukrócić popularne sposoby optymalizacji podatkowej wykorzystywane przez właścicieli firm, nieruchomości i znaków towarowych.

W Krajowym Systemie e-Faktur każda faktura, która została przesłana do systemu i otrzymała numer KSeF, trafia do obrotu prawnego. Oznacza to, że nie można jej po prostu edytować, usunąć ani anulować. Jeżeli na fakturze pojawi się błąd, należy go poprawić przez wystawienie faktury korygującej. Nie oznacza to jednak, że każdy błąd można naprawić w ten sam sposób. W praktyce coraz częściej pojawia się pytanie, czy w przypadku pomyłki na fakturze podatnik może wystawić fakturę korygującą „do zera”, a następnie wystawić nową, poprawną fakturę z nowym numerem. Odpowiedź wymaga ostrożności. Taki sposób postępowania może być prawidłowy w niektórych sytuacjach, ale nie powinien być stosowany automatycznie - szczególnie wtedy, gdy błąd nie dotyczy nabywcy, a transakcja faktycznie miała miejsce.

Zawieranie umów cywilnoprawnych z osobami już zatrudnionymi na podstawie umowy o pracę nadal jest w wielu firmach częstą praktyką. Coraz częściej jednak budzi to poważne wątpliwości prawne, zwłaszcza gdy dodatkowe umowy w rzeczywistości pokrywają się z obowiązkami pracowników etatowych. W takich sytuacjach rośnie ryzyko uznania, że mamy do czynienia z obchodzeniem przepisów prawa pracy.

Administracja skarbowa coraz skuteczniej kontroluje przedsiębiorców bez konieczności wizyt w firmach. Dzięki danym z Jednolitego Pliku Kontrolnego i Krajowego Systemu e-Faktur liczba czynności sprawdzających rośnie z roku na rok, a wykrywane zaległości podatkowe liczone są już w miliardach złotych. Eksperci ostrzegają jednak, że rozwój cyfrowych narzędzi może oznaczać niemal stały monitoring działalności gospodarczej.

Prezydent Donald Trump ostrzegł, że Stany Zjednoczone „nie będą miały innego wyboru”, jak tylko nałożyć 100-procentowe cła na francuskie wina, jeśli Paryż nie zniesie podatku cyfrowego nakładanego na amerykańskie giganty technologiczne. Spór między USA a Francją o opodatkowanie big techów ponownie zaostrza napięcia handlowe między sojusznikami.

Osoby niepełnosprawne, a także ci, którzy mają na utrzymaniu osoby niepełnosprawne mogą skorzystać z odliczeń w podatku dochodowym od osób fizycznych (PIT) i w ryczałcie ewidencjonowanym. To odliczenie jest nazywane potocznie ulgę rehabilitacyjną. Wypełniając roczne zeznanie podatkowe PIT można odliczyć od dochodu wydatki na cele rehabilitacyjne oraz wydatki związane z ułatwieniem wykonywania czynności życiowych. Można m.in. odliczyć wydatki na samochód, na zakup lekarstw, na zabiegi leczniczo-rehabilitacyjne a także na adaptację i wyposażenie mieszkania dla potrzeb niepełnosprawnego. Warunki i limity tej ulgi w 2025 roku były takie same jak były w poprzednim roku i nie zmieniły się także od początku 2026 roku.

Wydatki poniesione przez niepełnosprawnego podatnika na zakup okularów korekcyjnych (szkła korekcyjne z oprawkami), które ułatwiają podatnikowi wykonywanie czynności życiowych mogą być odliczone od dochodu w rocznym zeznaniu podatkowym PIT za rok, w którym poniesiono te wydatki. Koszty tych zakupów można odliczyć w ramach ulgi rehabilitacyjnej w wysokości faktycznie poniesionej przez podatnika. Nie można odliczyć wydatku w tej części, która została pokryta z otrzymanego dofinansowana – np. ze środków Narodowego Funduszu Zdrowia, zakładowego funduszu świadczeń socjalnych (zfśs) lub innych źródeł. Dotyczy to także soczewek kontaktowych. Tak uznaje Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej (KIS) w interpretacjach podatkowych.

Ministerstwo Finansów broni swojego projektu deregulacyjnego UDER105, który zakłada zniesienie obowiązku automatycznego przekazywania podatnikom formularzy PIT-11 i innych informacji podatkowych. W odpowiedzi na interpelację posła Janusza Kowalskiego resort przekonuje, że zmiany mają ograniczyć biurokrację i odpowiadają na postępującą cyfryzację rozliczeń podatkowych. Jednocześnie pojawiają się pytania o dostęp do dokumentów dla seniorów, osób wykluczonych cyfrowo oraz możliwość szybkiej weryfikacji danych przekazywanych fiskusowi.

Zmiany w przepisach podatkowych wymuszają na księgowych i biurach rachunkowych coraz większą precyzję w raportowaniu. W 2026 roku coraz większe będzie miało znaczenie prawidłowe wypełnianie JPK_CIT, a urzędy skarbowe zyskują narzędzia do automatycznej weryfikacji danych. To oznacza, że błędy czy niepełne informacje w księgach rachunkowych mogą skutkować kontrolą lub koniecznością korekt.

Docelowo ponad 190 tys. wspólnot mieszkaniowych i blisko 4 mln lokali mogą zostać objęte obowiązkiem korzystania z Krajowego Systemu e-Faktur (KSeF). Posłanka Gabriela Lenartowicz zwróciła się do Ministerstwa Finansów z pytaniami o zasadność takich regulacji. W odpowiedzi resort nie przewiduje obecnie wyłączenia wspólnot mieszkaniowych z systemu, choć nie wyklucza przyszłych zmian.

Darowiznę pieniężną dla swojego dziecka można dać nawet wielokrotnie i wciąż nie zapłacić żadnego podatku. Istotne znaczenie ma jednak łączna kwota otrzymanych pieniędzy oraz dopełnienie formalności po przekroczeniu limitu. Sprawdź, jakie kwoty wolne od podatku obowiązują w 2026 roku i kiedy trzeba zgłosić darowiznę do urzędu skarbowego.

W 2026 roku za komórkę (szopę) przydomową o powierzchni 15 m² wielu właścicieli zapłaci podatek od nieruchomości w wysokości 180 zł (przy maksymalnej stawce 12 zł/m²). To tyle samo co dom jednorodzinny o powierzchni 144 m² (przy maksymalnej stawce 1,25 zł/m²). Ta niemal 10-krotna dysproporcja budzi zdziwienie a często i oburzenie obywateli. Mały składzik na narzędzia, meble ogrodowe, czy opał staje się równie kosztowny jak cały dom. Rzecznik Praw Obywatelskich (RPO) oskarża przepisy o naruszenie Konstytucji, ale Minister Finansów i Gospodarki w szczegółowej odpowiedzi z 23 grudnia 2025 roku broni stawek jako konstytucyjnie uzasadnionych.

Pracownicy delegowani do pracy w Niemczech bardzo często ponoszą dodatkowe koszty związane z wykonywaniem pracy za granicą. Niemieckie przepisy podatkowe przewidują możliwość uwzględnienia tych wydatków już w trakcie roku podatkowego poprzez zastosowanie tzw. Freibetrag. Dzięki temu rozwiązaniu pracownik otrzymuje wyższe wynagrodzenie netto co miesiąc, a firma może zwiększyć atrakcyjność zatrudnienia bez podnoszenia własnych kosztów.

Mimo że przepisy dotyczące cen transferowych obowiązują w Polsce już od ponad 20 lat, przez długi czas były postrzegane jako obszar istotny głównie dla dużych, międzynarodowych grup kapitałowych. W praktyce utrwaliło się przekonanie, że małe i średnie przedsiębiorstwa pozostają poza zakresem tych regulacji. Tymczasem wielu podatników nadal nie ma świadomości ciążących na nich obowiązków. W praktyce przekłada się to na brak identyfikacji powiązań, niemonitorowanie wartości transakcji oraz pomijanie obowiązków dokumentacyjnych i raportowych. W efekcie przedsiębiorcy nieświadomie narażają się na zakwestionowanie rozliczeń przez organy podatkowe, doszacowanie dochodu oraz dodatkowe sankcje. Warto przy tym podkreślić, że o powstaniu obowiązków w zakresie cen transferowych nie decyduje wielkość przedsiębiorstwa, lecz istnienie powiązań oraz wartość realizowanych transakcji.

Czy z faktury wystawionej poza Krajowym Systemie e-Faktur można odliczyć VAT? Czy można wystawić poza KSeF fakturę korygującą do faktury ustrukturyzowanej? Na te pytania odpowiada doradca podatkowy Marcin Chomiuk, Partner zarządzający ADN Podatki sp. z o.o.

Przekroczenie 1 ha gruntów rolnych może oznaczać, że działka formalnie staje się gospodarstwem rolnym. To z kolei uruchamia obowiązki podatkowe, ograniczenia przy sprzedaży ziemi i przepisy związane z KRUS czy KOWR. Problem dotyczy także osób, które odziedziczyły nieużytkowane działki po rodzinie.

Start działalności gospodarczej wielu przedsiębiorcom kojarzy się przede wszystkim z rejestracją firmy, pierwszą fakturą i pozyskaniem klientów. W praktyce jednak o spokojnym starcie biznesu bardzo często decydują nie same formalności rejestracyjne, lecz pierwsze decyzje podatkowe. To właśnie one wpływają później na wysokość podatku, składki zdrowotnej, zakres obowiązków wobec urzędu skarbowego i ZUS, sposób prowadzenia ewidencji oraz ryzyko kosztownych korekt. Największy błąd początkujących przedsiębiorców polega zwykle na odkładaniu spraw podatkowych „na później”, czyli do momentu, gdy pojawi się pierwszy przychód albo pierwsze pytanie z księgowości. Tymczasem wiele kluczowych kwestii trzeba ustalić jeszcze przed wystawieniem pierwszego dokumentu sprzedaży. Dotyczy to zwłaszcza formy opodatkowania, zasad rozliczania VAT, właściwej ewidencji księgowej, terminów podatkowych oraz organizacji dokumentów od pierwszego dnia działalności.

Od dłuższego czasu organy Krajowej Administracji Skarbowej nie pozwalają wspólnotom mieszkaniowym korzystać ze zwolnienia z podatku dochodowego w przypadku przychodów z wynajmu powierzchni elewacji lub dachu na cele reklamowe lub telekomunikacyjne. Takie samo stanowisko prezentuje Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej w wydawanych interpretacjach indywidualnych. Jednak można spotkać wyroki sądów administracyjnych, które prezentują odmienne, korzystne dla wspólnot stanowisko

Prawie 66% sektora usług księgowych mierzy się z drastycznym wzrostem pracochłonności, podczas gdy wyższe przychody odnotowało tylko ok. 40% biur rachunkowych. Księgowi wykonują podwójną pracę bez adekwatnego ekwiwalentu finansowego. Tak wynika z raportu fillup k24 "Barometr nastrojów polskich księgowych 2026". Co więcej ponad połowa biur rachunkowych rezygnuje z tworzenia nowych etatów, a mimo to większość z tych podmiotów uważa rekrutację za trudną. Powód? Współczesny księgowy musi być analitykiem danych i konsultantem IT, tymczasem uczelnie wyższe wciąż kształcą według programów niedostosowanych do ery cyfrowej.

Ile zarabiają księgowi w 2026 roku? Czy mogą liczyć na podwyżki? Okazuje się, że jedynie w przypadku młodszych księgowych można z większą pewnością mówić o wzroście pensji ale wynika to głównie z obowiązku podniesienia minimalnego wynagrodzenia. Stagnację wynagrodzeń w branży księgowej widać za to najlepiej na stanowisku księgowego (specjalisty) – tu mediana wynagrodzeń zatrzymała się na poziomie 7660 zł brutto.